Aralıklı Oruç (Intermittent Fasting) Nedir? Faydaları ve Zararları Nelerdir?
Aralıklı oruç, zamanın stratejik olarak yemek yeme ve yememe saatlerine bölündüğü bir yeme düzenidir. Diğer diyetlerden farklı olarak ne yiyeceğinizden daha çok ne zaman yiyeceğinize odaklanır.
Aralıklı oruç, bir diyet programı veya diyet listesi değildir. Kişilerin yiyebilecekleri gıdaları ya da porsiyonları belirlemez ve belirli besin gruplarını kısıtlamaz.
Aralıklı orucun birkaç çeşidi var. Bunlardan bazıları:
16:8 Yöntemi: 16 saat aç kalıp (uyku dahil), 8 saat yemek yeme şeklindedir. Örneğin; 11.00-19.00 saatleri arasında yemek yiyip, günün geri kalan kısmında herhangi bir besin tüketmiyorsunuz.
5:2 Yöntemi: Haftada iki gün az miktarda besin tüketimiyle diğer beş gün oruç tutmadan standart ve dengeli beslenmeyi içerir. Bu noktada kısıtlı yemek yenecek iki günün üst üste uygulanmaması sağlık açısından çok önemlidir .
24 Saat Yöntemi: Bu yöntemde, haftada iki kez 24 saat hiçbir besin tüketilmemesi gerekir.
☆ 24-36, 48 ve 72 saatlik oruç dönemleri özellikle tıbbi bir durum varsa tehlikeli olabilir. Bu nedenle bu aralıklı oruç yönteminin doktor kontrolünde gerçekleştirilmesi gerekir. Aynı zamanda yemek yemeden çok uzun süre kalmak, aslında vücudunuzu açlığa tepki olarak daha fazla yağ depolamaya başlamaya teşvik edebilir.
Kimler Aralıklı Orucu Uygulamamalı?
Şeker hastalığı/diyabeti (özellikle tip 1 diyabetli bireylerde hipoglisemi durumu gözlemlenebilir), düşük tansiyonu, yeme bozukluğu olanlar ve Beden Kütle İndeksi (BKİ) 18.5 ve altında olanlar aralıklı oruç diyeti yapmamalıdır.
Ayrıca sporcular ya da yoğun egzersiz yapanların, düzenli ilaç kullananların, hamilelerin, emziren annelerin, 18 yaşın altında olanların aralıklı oruç diyetini uygulamaları sakıncalıdır.
Aralıklı Orucun Faydaları:
Aralıklı oruç, birçok sağlık yararına katkı sağlamakla birlikte, bu yararların her bireyde farklılık gösterebileceğini belirtmek önemlidir.
Vücut, oruç dönemlerinde enerji kaynağı olarak yağ depolarını kullanmaya başlar. Bu durum, insülin direncinin azalmasına ve kan şekerinin düzenlenmesine yardımcı olur. İltihaplanmayı azaltmaya ve oksidatif strese karşı koruma sağlamaya katkıları olduğu gözlemlenmiştir.
Aralıklı Orucun Zararları:
Aralıklı oruç, bazı kişilerde baş ağrısı, halsizlik, odaklanma sorunu, düşük enerji seviyesi, uyku problemleri, iştah değişiklikleri, sindirim sorunları ve dehidrasyon gibi yan etkilere neden olabilir. Riskli gruplarda, özellikle gebeler, emziren anneler, diyabet hastaları ve kronik hastalığı olanlar gibi bireylerde sağlık sorunlarına da yol açabilir.
Sonuç olarak; Aralıklı Oruç, kişinin kendi başına ve kararıyla uygulayabileceği bir diyet türü değildir. Uygun bir şekilde planlanmayan aralıklı oruç diyetleri yaşa, sağlık durumuna ve yaşam tarzına bağlı olarak olumsuz etkilere neden olabilir. Aralıklı oruç yapmak isteyen bireylerin diyeti bir beslenme uzmanı eşliğinde, kontrollü bir şekilde,
yaşam tarzı ve sağlık durumuna bakılarak kişiye özel planlanmalıdır.
İyi beslenin iyi hissedin. Sağlıkla kalın ♡
Zeynep Ece Açıkgöz
Gazi Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü
3. Sınıf Temsilcisi
